Thế vận hội nguyên thủy phát sinh từ Hy lạp.và sau đó từ 1896 được đổi mới
và tiếp tục cho tới ngày nay.
Sau nhiều lần ứng cử, sau cùng, Bắc Kinh đă được chỉ định để tổ chức Thế Vận hội
mùa hè 2008 và sẽ khai mạc đúng 08 giờ ngày 08 tháng 08 năm 2008. Người Trung
Hoa dù theo chế độ cộng sản ngày nay vẫn coi con số 8 là may măn nên chọn giờ,
ngày tháng, năm tổ chức đều có con số 8.
Trước Bắc kinh 2008 , sau thời gian gián đọan v́ thế chiến thứ hai, , năm 1948
Londres đă được chọn lưạ để tổ chức Thế vận hậu chiến sau đó từ năm 1952
Helsinsky Phần Lan ( Finland) đă dành được nhiều nước và nhiều lực sĩ tham gia.
Lần lượt 1956 Melbourne Úc châu, 1960 Rome tại Ư đại lợi, 1964 tại Tokyo Nhật (
lần đầu tiên một nước Á châu bại trận trong thế chiến đă đoạt danh dự tổ chức)
Tới năm1968 Mexico là nước Nam Mỹ đầu tiên được trao trách nhiệm, Tây Đức năm
1972 trở lại với không khí thế vận hội sau 36 năm vắng mặt từ 1936.
Montreal nhận tổ chức năm 1976 với vận động trường to lớn nhưng khiến dân Québec
trả nợ quá nhiều năm.
1980 Liên Sô mở bức màn sắt để tổ chức Thế vận hội nhưng các lực sĩ Hoa kỳ tẩy
chay v́ Liên Sô xâm chiếm A phú Hăn.
Tới 1984 Hoa kỳ tổ chức tại Los Angeles và lần này đến lượt Liên Sô và các nước
thuộc minh ước Varsovie không tham dự
1988 đánh dấu một Thế vận hội hùng vỹ tại Seoul thủ đô Nam Hàn trước đây là
thuộc quốc của Nhật và đă chịu đựng cuộc xâm lấn của Bắc Hàn năm 1950, nay đang
trở thành một con rồng trong địa hạt kinh tế. Bảy nước theo Bắc hàn không tham
dự và chính tại Seoul, vụ Ben Johnson dù thắng Carl Lewis trong giải 100m chạy
bộ nhưng bị loại sau khi thử nghiệm thấy có chất steroide anabolisant trong nước
tiểu.
Tới năm 1992 Barcelone thuộc Tây ban Nha tổ chức và lần này không thiếu đại diện
một nước nào.
Hoa kỳ tổ chức thêm lần nữa năm 1996 tại Atlanta và đă xảy ra một vụ nổ khiến 2
người chết và 111 người bị thương.
Năm 2000 mở đầu thiên niên kỷ Úc châu lại tổ chức Thế vận hội lần nữa tại Sydney
và lần này phát hiện phương thức kích thích doping bằng chất Epo( tăng hồng
huyết cầu)
2004 Thế vận trở về Athenes Hy lạp nơi nguyên thủy và tạo nên niềm xúc động khi
cuộc thi bắn cung và mức định đoạt cuộc thi chạy Marathon được tổ chức đúng vào
nơi thao trường lịch sử thời cổ đại.
Thưc vậy các Thế vận hội phát sinh từ cuộc tranh đua thể thao tại Hy Lạp từ
trưóc công nguyên..
Qua thần thoại Thế vận hội cổ xưa do Pélops khởi xướng qua một cuộc đua tài đánh
xe ngựa đối địch lại vua Oemanos mà kẻ thắng trận được kết hôn với Hippodamie
con gái của vua . Trái lại kẻ thua bị giết chết. Nhờ Hippodamie giúp đỡ ngầm
bằng cách phá gẫy bánh xe của chính cha ḿnh Pélop đă thắng và kết hôn với
Hippodamie.
Để tránh tội ác trên Pelops tổ chức các cuộc tranh tài tại Olympe và từ đó
Olympiade hay Vận động hội thành h́nh.
Theo lịch sử Hy Lạp, các cuộc tranh tài đă được diễn ra trong khoảng 1000 năm,
bắt đầu từ năm 776 trước công nguyên và bị chấm dứt khi đế quốc Hy lạp bị Đế
quốc La mă thôn tính và chấm dứt các cuộc thịnh diễn này vào khoảng 393 sau công
nguyên qua quyết nghị Theodose cấm các nghi lễ cũ của Hy lạp.
Năm 776 trước công nguyên được nh́n nhận như năm khởi đầu các cuộc tranh đua tạ
tại Hy lạp và được tổ chức tại Olympe . Thị trấn Épis thuộc vùng Olympe là trung
tâm tổ chức các cuộc thịnh diễn thể thao và tương tự như loại làng Thế vận như
sau thời đổi mới . Mười tháng trước khi bắt đầu Thế vận hội, các cuộc sửa soạn
đă bắt đầu. Các giám khảo hay trọng tài đă đưọc cắt cử gồm 10 nhân vật có nhiệm
vụ giám sát và quyết định kết quả các cuộc đấu. Tuy nhiên khi có những vụ khiếu
nại, một cơ quan cao hơn coi như Ủy ban tối cao gồm 50 nhân sĩ sẽ xét lại, Các
giám thị hay trọng tài đều được huấn luyện bởi các Giám sát viên thường tuyển
chọn trong số các lực sĩ thắng giải trong những kỳ trước. Các trọng tài phải thề
không được thiên vị và không được nhận hối lộ.
Trong khi đó các sứ giả được cử đi toàn cơi Hy lạp để loan báo sắp có cuộc thịnh
diễn và báo cho các lực sĩ tham gia phải có mặt tại nơi tranh đua đúng một tháng
trước ngày khai mạc. Tháng đó dùng để thao dượt và so tài tạm thời.
Các địa điểm tŕnh diễn các môn thi đấu
Thị trấn Élis cách Olympe 30 cây số và là một nơi có một thao trường gồm
hai đường, một dùng để thi đấu, và một dành cho lực sĩ thao dượt.Tại đây, các
giám thị nhận xét giá trị các đấu thủ và định việc rút thăm. Đây cũng c̣n là nơi
dùng để đón tiếp ủy ban tối cao. Nguời ta cũng t́m thấy dấu vết của một địa điểm
dùng để huấn luyện ngựa đua.
Olympie là nơi chính để các cuộc đấu được tŕnh diễn và là nơi đón tiếp du khách
và khán giả. Các chuyên viên phụ trách phần nghi lễ cũng thường trực tại đây.
Nhân viên tu sửa và kiện ṭan đấu trường cũng được tuyển chọn để hoàn tất đấu
trường v́ sau khi sử dụng, các đấu trường lại được dùng để canh tác hay dùng làm
việc khác v́ vậy mỗi năm có thi đấu, các đấu truờng phải thiết lập lại.
Các nhân viên tu sửa phải sửa soạn mức khởi hành, đào những rănh dành cho đấu
thủ đặt chân khi sửa soạn chạy đua hoặc dùng nơi tựa khi ném tạ, ném đĩa hay
phóng lao. Lệnh khởi hành cuộc chạy đua được ban ra khi một giây chắn đạt dưới
mức khởi hành được tung cao. Tại cuối đường đua có một cột mốc để các đấu thủ dự
tranh môn chạy dài phải quay quanh trước khi ṿng trở lại.
Trường đua ngựa cho tới nay chưa được t́m lại dấu vết tuy đua ngựa là một môn
chính của Thế vận hội cổ đại.
Trước khi thi đấu Thế vận hội được khai mạc long trọng.
Các nghi lễ được tổ chức trọng thể và các trọng tài phải hứa sẽ công bằng và các
đấu thủ phải thề trước các thiên thần (zeus) tại Olympe và đoan chắc họ đă tập
luyện siêng năng trong 10 tháng qua và họ tôn trọng hoàn toàn những quyết định
của Thế vận. Sau đó họ được phân hai hạng: Từ 17 tới 19 tuổi thuộc thiếu niên và
từ 19 tuổi trở lên thuộc tráng niên. Nhiều nghi thức sau đó được tổ chức để công
bố tên tuổi và gốc tích những đấu thủ: chỉ có nam phái và chính gốc Hy lạp mới
được tham dự.
Các cuộc thi gồm có:
Đua ngựa:
Bắt đầu bằng đua xe bốn ngựa, các xe phải chạy 12 ṿng đường đua dài
khoảng 14 ngàn mét. Tuy theo lệ cũ phụ nữ không được dự thi, nhưng cũng có thần
thọai khác cho biết vua xứ Sparte là Agésilas II đă cho em là Cynisca đưa các xe
ngựa của bà ra đua để chứng minh, thắng cuộc đua ngựa là do ngựa hay do tiền của
mang lại chứ không phải thắng cuộc v́ là nam phái. Dĩ nhiên bà không được lănh
giải nhưng tượng bà được lưu lại tại mă trường.
Đua ngựa c̣n thêm môn song mă vào thời gian thế kỷ IV trước công nguyên và chạy
8 ṿng và dài chừng 9500 mét. Và tới năm 256 trước công nguyên đua ngựa cưỡi bắt
đầu.
Điền kinh
Các lực sĩ thi đấu đều không mặc quần áo cho hợp với thiên nhiên.
Môn đầu tiên là thể dục năm môn phối hợp, g̣m chạy bộ, ném đĩa, nhăy xa, phóng
lao và vật.Tất cả đều thực hiện trong một ngày.
Tiếp theo là môn chạy giai sức. Các đấu thủ phải chạy 24 lần chiều dài của thao
trường tổng cộng chừng 4200m. Tiếp theo là môn chạy nhanh 1 lần chiều dài của
thao trường chừng 192m. Đây là cuộc thi chạy ngắn nhất và quan trọng nhất và tên
người thắng cuộc sẽ được coi như tên của Thế vận năm đó. Sau cuộc đua quan trọng
này tới cuộc đua dài 2 lần chiều dài của sân.
Sau các cuộc đua loại “nhẹ” này một cuộc đua loại nặng được tiếp tục tại sân
riêng được sửa soạn cho đấu vật ba hiệp nhằm vật ngă địch thủ xuống đất trong
khi người thắng cuộc giữ nguyên vị trí. Cuộc đấu quyền tiếp sau đó luật lệ giống
quyền anh Boxe sau này, không dùng chân đá nhưng kết quả duy nhất là hạ đo ván
địch thủ.
Tiếp theo là môn vơ tự do nhằm hạ địch thủ bất cứ bằng phương pháp nào miễn là
không được dùng ngón tay móc mắt đối thủ.
Cuộc tranh tài bế mạc qua một cuộc chạy mang vũ khí. Các đấu thủ mang lá chắn
nơi tay trái đầu đội nón và phải chạy 2 lần chiều dài thao trường.
Danh dự và tưởng thưởng:
Những lực sĩ thắng cuộc rất hănh diện. Tên người thắng, tên cha của anh và
tên điạ phương anh đại diện được vinh danh. Riêng anh được quấn ṿng chiến thắng
quanh đầu rồi chạy quanh thao trường một ṿng, khán giả hoan hô và tung hoa mừng
người chiến thắng. Chiến thắng như vậy đem lại cho bản thân và địa phương nhiều
danh dự, nhưng các cuộc gian lận vẫn có và những người gian lận đều lănh h́nh
phạt nặng.
Đến khi Đế quốc La mă chiếm cứ Hy lạp, năm 393 các cuộc thịnh diễn Olympiades cổ
đại chấm dứt và phải đợi Pierre de Coubertin năm 1896 tái lập lại Thế vận hội
canh tân để phục hồi tinh thần Thế vận hội ngày trước
Năm 1894 Bá tước De Coubertin người Pháp đă được sự đồng thuận của một số đông
đại biểu và năm 1896 Thế vận hội thời đổi mới lại xuất hiện tại chính Athènes Hy
lạp, và tôn tại cho tới ngày nay.
Thế vận hội như vậy đă trở thành một đại lễ quốc tế được tổ chức 4 năm một lần
và do Ủy hội Thế vận quốc tế giám sát và các nước thành viên được bầu chịu trách
nhiệm tổ chức. Danh dự và nguồn lợi của nước tổ chức lúc sau này rất dồi dào nhờ
quảng cáo và du khách cũng như tiền khán giả mua vé coi các bộ môn, nên rất
nhiều nước xin tham gia mỗi khi có cuộc bầu cử.
Phần thưởng cho các lực sỉ hay đấu thủ là các huy chương.
Vàng dành cho hạng nhất.
Bạc dành cho hạng nh́
Đồng dành cho hạng ba.
Tuy nhiên ngoài danh dự vô địch thế vận, các lực sĩ thắng giải c̣n đạt được
nhiều điều kiện tài chánh khả quan khác tuy vẫn mang danh tài tử và có thể tham
gia các thế vận hội kế tiếp.
Các luật lệ tổ chức và điều kiện tham gia ngày càng cải tiến và số bộ môn thi
đấu cũng như số lực sĩ tham dự mỗi ngày một tăng và tổ chức Thế vận hội đang trở
thành một kỹ nghệ mang nặng tính cách thương mại.
Những năm đầu tiên có chừng 15 nước tham gia và chừng 42 môn và 250 lực sĩ, Tới
nay tại Thế vận hội Bắc kinh ban tổ chức ước lượng có tới 202 nước tham gia và
chừng 10.500 lực sĩ tham gia. Tuy nhiên vấn đề Bắc kinh lo ngại là có thể có một
số nước tẩy chay v́ t́nh trạng nhân quyền tại Trung Hoa vẫn đang là đề tài được
các nước dân chủ chê trách. Trung hoa cũng lo ngại các nhóm đối lập nhất là đệ
tử môn Pháp luân công biểu t́nh bất bạo động trong lễ khai mạc. Và Thế vận hội
tại Bắc Kinh lại rơi vào con đường bị chính trị chi phối.
Con đường đi của Thế Vận hội thời đổi mới do Coubertin đề xướng cũng qua nhiều
gian khổ từ 1896 tại Hy lạp tới 2008 tại Bắc Kinh.
Nhiều diễn biến hay biến cố đă xảy ra nhiều tại nhiều Thế Vận hội và tinh thần
đoàn kết của Thế Vận hội đă đổi thay với thời gian.
Athenes Hy Lạp 1896
Ngay từ ngày thành công tái lập Thế vận hội năm 1984, De Coubertin
đă muốn nước Pháp giành tổ chức Thế vận hội đầu tiên nhưng tất cả đều đồng ư nên
trả lại cho Hy Lạp danh dự này, Ban đầu Thủ tướng Hy Lạp đương thời không muốn
nhận v́ ngân sách chưa cho phép, nhưng sau đó Hy Lạp có Thủ tướng mới và ông này
đă thành công trong công tác tổ chức và do Quốc vương Hy Lạp chủ toạ lễ khai mạc.
280 lực sĩ của 12 nước đă tham dự Thế vận thời đổi mới để nối lại truyền thống
cổ đại phát sinh từ Hy Lạp trước đây. Phương tiện chưa đầu đủ, thao trường chưa
xây dựng lại nhưng tuy tổ chức tại sân cũ Panechenac stadium để lại từ năm 330
trước công nguyên và được tạm sửa lại năm 1870, các đường đua tuy chưa phù hợp
với t́êu chuẩn mới nhưng các lực sĩ đă tận t́nh thi đấu. Lực sĩ Hoa kỳ đă đoạt
9/12 giải và Alfree Hajas của Hungary cũng đoạt 1 giải. Năm 1896 bắt đầu mở cuộc
đua Marthon dài 42 cây số và Spgridar của Hy Lạp đoạt giải.
Paris Pháp 1900
Năm 1900 De Coubertin mang được Thế vận Hội về Pháp nhưng Chánh phủ Pháp
chú trọng tới cuộc đấu sảo cùng năm để có cơ hội tŕnh bày Tháp Eiffel vừa khánh
thành hai năm trước. Mọi thịnh diễn đều thực hiện tại các địa điểm thi đấu chưa
đầy đủ.
Các cuộc thi bơi lội phải tổ chức tại sông Seine nên các thành tích rất khiêm
nhượng.
Chạy bộ trên cỏ
Tuy nhiên cũng c ó 1000 lực sĩ đại diên 24 nước dự tranh và các môn mới sau đây
đă được chấp nhận: Golf, Rugby, Cricket, bắn cung, bóng đá, chèo thuyền và cưỡi
ngựa.
Phụ nữ lần đầu tiên được ham dự. Hoa kỳ chiếm nhiều huy chương nhất trong môn
điền kinh, nhưng Pháp chiếm 100 huy chương đủ loại.
Saint Louis USA 1904
Cũng như tại Pháp năm 1900, Thế vận tại Saint Louis cũng chưa đặc sắc v́ Thế
giới c̣n chú ư tới chiến tranh Nga- Nhật nên chỉ có 650 lực sĩ đại diện 12 nước
tham dự. Và ngoài chỉ có trên 100 lực sĩ tới đua tài. Dĩ nhiên Hoa kỳ chiếm 95
huy chương trên tổng số 230. Đây cũng là năm môn Quyền Anh (Boxe) được nhận như
bộ môn mới.
Londres Anh Quốc 1908
Tuy Athenes năm 1906 cũng tổ chức một Thế vận hội nhưng không được công nhận
và năm 1908 Thế vận tại Londres Anh quốc mới được coi là chính thức.
Ban đầu Rome (Ư quốc) được chỉ định nhưng không đủ tài chánh nên Thế vận hội
được chuyển qua Londres
22 nước tham gia với 2000 lực sĩ. Bắt đầu có môn nhào lộn (plongeon) đua thuyền
máy, quần vợt trên sân cỏ và khúc côn cầu trên sân cỏ.
Năm này đặc biệt Henry Taylor của Hoa kỳ đoạt 3 huy chương vàng về bơi lội
Stockhom Thuỵ Điển 1912
Thế vận hội này được coi như cải tiến nhiều hơn các kỳ trước. Hệ thống phóng
thanh loan báo kết quả và đồng hồ điện tử đê ghi nhận thành tích đă xuát hiện.
Hồ bơi nay dài 100 thước và có lực sĩ đại diện cả 5 đại châu tham dự.
2407 lực sĩ của 28 nước đă tham gia và có tới 48 nữ lực sĩ và nữ lực sĩ bắt đầu
được tham gia bơi lội, nhào lộn. Quyền Anh tạm bị băi bỏ.
Tại Thế vận này Jim Thorne đă tạo nhiều thành tích. Anh đoạt 2 huy chương vàng
Và Hannes Kolehmaien của Finlande chiếm 3 huy chương vàng và 1 huy chương bạc về
bơi lội.
Jean Bouin của Pháp lập kỷ lục 5000m với 15 phút 05 giây.
Hoa kỳ đoạt 25 huy chương vàng đủ loại và Thụy Điển 24.
Thế vận kế tiếp dự định tổ chức tại Berlin 1916 bị hủy bỏ v́ đệ nhất thế chiến,
nhưng 20 năm sau cũng tại đây Thế vận 1936 gây nên nhiều biến cố.
Anvers Bỉ quốc 1920
Sau thế chiến thứ nhất, để đền bù lại cho nhân dân Bỉ quốc hy sinh quá nhiều
trong cuộc chiến 1914-18, Thế vận hội được dành cho thành phố Anvers.
29 nước với 2626 lực sĩ đă thi đấu 124 môn và tên tuổi Paavo Nurmi Finlande đă
nổi như cồn. Anh đoạt huy chương vàng các môn chạy giai sức như 5000m, 10.000m
và cả Marathon
Về phiá nữ Ethelda Bleibtrey Hoa kỳ đoạt ba huy chương chạy 100m, 300m và toàn
đội 4x 100m.
Paris Pháp 1924
Thế vận hội trở lại Paris năm 1924 và là năm xuất hiện cuối cùng của Pierre de
Coubertin.
Sân vận động Coulombes được xây cất chứa nổi 45.000 chỗ và các môn thi đấu được
tổ chức tại nhiều nơi.
Bơi lội tại Tourelles và bóng đá tại sân Pershing.
44 nước tham gia nhưng Đức không được mời. Số lực sĩ lên tới 3089 trong đó có
135 nữ phái.
Paavo Nurmi lại đoạt 5 huy chương vàng và một lực sĩ cũng của Finlande chiếm huy
chương 10.000m và 3000 m chạy có chướng ngại vâ.
Cũng tại Paris một ngôi sao 19 tuổi xuất hiện. Johny Weissmuller của Hoa kỳ đoạt
4 huy chương vàng và 1 huy chương đồng về bơi lội. Anh sau này trở thành tài tử
màn bạc đóng các phim Tarzan.
Amsterdam Hoà Lan 1928.
Tại đây lần này bắt đầu có rước đuốc Thế vận và cũng là năm các lực sĩ Đức trở
lại đua tài.
Các lực sĩ Phần Lan Paavo Nurmi và Ville Ritola vẫn đạt được những thành tích
đáng nể.
Lần này giải Marathon về tay lực sĩ Pháp gốc Algérien Ahmed Boughea El Ouadaji
Canada bắt đầu có huy chương vàng nhờ Percy William nhất môn chạy 100 và 200m.
Los Angeles USA 1932.
Lần này 37 nước tham gia và trong số 1332 lực sĩ đă có tới 126 nữ.
Kỳ này chỉ đốt đuốc và không có chạy đuốc Thế Vận.
Đây cũng là lần đầu tiên sử dụng đồng hồ tự động tại mức ăn thua với sai số
1/100 giây thay vi 1/10 như trước.
Sân vận động L.A. Memorium Coliseum chứa nổi 105,000 khán giả.
Trung Hoa và Colombie lần đầu tham dự.
Đặc biệt các môn điền kinh đều do các lực sĩ da đen đoạy huy chương vàng trong
các cuộc đua chạy ngắn.
Về bơi lội Nhật thắng 5 giải và thần đồng Kusno Kitamura 14 tuổi đoạt vô địch
1500m.
Helene Madison Hoa kỳ cũng đoạt 3 huy chương vàng về bơi lội.
Berlin Đức 1936
Đây là Thế vận hội mang màu sắc chính trị rơ rệt nhất. Nước Đức khi chủ nghĩa
Nazi lên nắm quyền từ năm 1933 đă chủ trương bài ngoại, nhất là kỳ thị da đen và
Do thái.
Nhiều nước đă dự tính tẩy chay không tham dự nhưng Ủy Hội Thế vận một mặt khuyên
không nên tẩy chay, mặt khác yêu cầu Đức Quốc xă không nên tỏ thái độ bài ngoại
và cho lực sĩ gốc Do thái tham gia.
Mặc dầu đă được khuyến cáo tránh các h́nh thức tuyên truyền nhưng đâu đâu cũng
mang dấu hiệu Nazi.
Vận động trường Berlin chứa 10.000 chỗ và ngoài ra c̣n rất nhiều địa điểm khác
dành cho các bộ môn.
Hitler khai mạc Thế vận Berlin 1932 qua cách chào Nazi.
Một thông điệp của De Coubertin được phát thanh và nhận định:
“Việc quan trọng là tham gia Thế vận hội, không nhất thiết phải thắng v́ trong
đời người, cuộc tranh đấu không ngừng”
Đây cũng là lần đầu tiên truyền h́nh theo hệ thống kín đă được sử dụng để loan
báo các kết quả tới các nơi tụ tập chính dành cho đảng viên quốc xă..
Các lực sĩ của Đức quốc xă đă được sử soạn tập dượt kỹ đă đoạt được 89 huy
chương trong đó có 33 huy chương vàng và hơn Hoa kỳ, nước này hạng nh́ chiếm
tổng cộng 56 huy chương trong số đó có 24 huy chương vàng.
Anh hùng của Thế vận hội Berlin lại là lực sỉ Jesse Owen người Mỹ đen.Anh đoạt
ba huy chương vàng chạy 100m với 11giây 3 và sau đó 200m và nhảy xa. Trong bộ
môn này anh thắng lực sĩ hy vọng nhất của Đức là Lutz Long với kỷ lục 8m06.
Hitler đă ra về sau khi Jess Owen thắng.
Cũng tại Berlin 1936 hai nữ lực sĩ đă nổi danh. Cô Marjorie Gestring USA mới 13
tuổi 237 ngày đă đoạt giải nhào lộn (plongeon) và cô Inge Sorensen người Đan
mạch đă thắng môn 200m bơi ếch.
Sau đó thế chiến thứ hai bùng nổ và hai Thế vận hội dự tính 1940 và 1944 phải
hủy bỏ và sau chiến tranh Anh quốc được tổ chức năm 1948
Berlin Đức 1936
Đây là Thế vận hội mang màu sắc chính trị rơ rệt nhất. Nước Đức khi chủ nghĩa
Nazi lên nắm quyền từ năm 1933 đă chủ trương bài ngoại, nhất là kỳ thị da đen và
Do thái.
Nhiều nước đă dự tính tẩy chay không tham dự nhưng Ủy Hội Thế vận một mặt khuyên
không nên tẩy chay, mặt khác yêu cầu Đức Quốc xă không nên tỏ thái độ bài ngoại
và cho lực sĩ gốc Do thái tham gia.
Mặc dầu đă được khuyến cáo tránh các h́nh thức tuyên truyền nhưng đâu đâu cũng
mang dấu hiệu Nazi.
Vận động trường Berlin chứa 10.000 chỗ và ngoài ra c̣n rất nhiều địa điểm khác
dành cho các bộ môn.
Hitler khai mạc Thế vận Berlin 1932 qua cách chào Nazi.
Một thông điệp của De Coubertin được phát thanh và nhận định:
“Việc quan trọng là tham gia Thế vận hội, không nhất thiết phải thắng v́ trong
đời người, cuộc tranh đấu không ngừng”
Đây cũng là lần đầu tiên truyền h́nh theo hệ thống kín đă được sử dụng để loan
báo các kết quả tới các nơi tụ tập chính dành cho đảng viên quốc xă..
Các lực sĩ của Đức quốc xă đă được sử soạn tập dượt kỹ đă đoạt được 89 huy
chương trong đó có 33 huy chương vàng và hơn Hoa kỳ, nước này hạng nh́ chiếm
tổng cộng 56 huy chương trong số đó có 24 huy chương vàng.
Anh hùng của Thế vận hội Berlin lại là lực sỉ Jesse Owen người Mỹ đen.Anh đoạt
ba huy chương vàng chạy 100m với 11giây 3 và sau đó 200m và nhảy xa. Trong bộ
môn này anh thắng lực sĩ hy vọng nhất của Đức là Lutz Long với kỷ lục 8m06.
Hitler đă ra về sau khi Jess Owen thắng.
Cũng tại Berlin 1936 hai nữ lực sĩ đă nổi danh. Cô Marjorie Gestring USA mới 13
tuổi 237 ngày đă đoạt giải nhào lộn (plongeon) và cô Inge Sorensen người Đan
mạch đă thắng môn 200m bơi ếch.
Sau đó thế chiến thứ hai bùng nổ và hai Thế vận hội dự tính 1940 và 1944 phải
hủy bỏ và sau chiến tranh Anh quốc được tổ chức năm 1948
Londres Anh quốc 1948.
Sau khi một số nước bắt đầu phục hồi sau thế ch́ến và qua nhiều đổi thay chính
trị, Thế vận hội được sống lại tại Anh quốc.
Vua George VI khai mạc tại sân Wembley
59 nước tham dự. Số lực sĩ tới 4104 trong đó có 390 nữ lực sĩ. Nước Đức không
được mời và Nhật từ chối tham gia. Các nước Đông Âu tuy dưới ảnh hưởng của Cộng
Sản Liên sô nhưng vẫn tham dự, trong khi đó Nga v́ ra khỏi Ủy hội năm 1917 khi
Chế độ Cộng sản ra đời chưa ghi danh lại.
Tại Londres có khá nhiều lực sĩ đoạt được nhữnh thănh tích đáng kể:
Nữ lực sĩ Ḥa Lan Fanny Blankero Koen 30 tuổi mẹ của hai con đă đoạt huy chương
vàng 4 môn 100m 200m phẳng 80m rào và tiếp sức 4x100m..
Bob Mathias Hoa kỳ lập kỷ lục Thể thao 10 môn
Emil Zatopek của Tiếp khắc bắt đầu nổi danh qua 1 Huy chương vàng trong môn
10.000 thước và huy chương bạc môn 5000m
Nữ lực sĩ Pháp Micheline Ostermeyer vốn là nhạc sĩ danh tiếng, ngay sau khi đoạt
hai huy chương vàng về ném tạ và ném đĩa bà đă tham dự một buổi hoà tấu nhạc
Tổng cộng Hoa kỳ vẫn nhiều huy chương, Tổng số 84 trong đó 38 vàng
Thụy điển được 44 trong đó có 16 vàng
Pháp 29 và trong đó 10 vàng.
Từ Thế vận Londres truyền h́nh Eurovision được sử dụng để truyền khắp Âu châu
Helsinsky Phần lan 1952
Thời gian này đang xảy ra cuộc chiến tranh lạnh và Liên Sô đă ghi danh tham dự
sau khi vắng mặt từ khi Cộng sản cầm quyền năm 1917
Vận động trường Helsinsky vớ 70.000 chỗ dành cho hầu hết các môn, riêng bơi lội
và các cuộc đua trên nước được dành cho sân Toolo với 12.000 chỗ
Hai lực sĩ nổi tiếng của Phần lan là Hannes Kolehmainen và Paavo Naomi chạy
chặng rước đuốc sau cùng và châm lửa Olympique trước lời reo ḥ vang dậy của
khán giả
69 nước tham gia với 4995 lực sĩ trong đó có 519 nữ. Lần đầu tiên Việt Nam Quốc
gia tham gia Thế vận hội này cùng Trung Hoa Dân quốc và Hồng Kông
Đặc biệt tại Thế vận hội Helsinsky hai lực sĩ Emil Zatopek của Tiệp và Alain
Mimoun Pháp gốc Algérie đua tài trong 2 môn 5000 và 10.000 thước phẳng.Nhưng
Emil Zatopek thắng cả, và anh c̣n đoạt thêm môn Marathon.
Về Quyền Anh vơ sĩ Hoa kỳ đoạt được tất cả các giải
Về Thể vận Victor Tchoukarine của Liên Sô đoạt 6 Huy chương 4 vàng và hai bạc
Bóng tṛn Nam tư hạ Nga 3/2 trong khi hai nước đang có căng thẳng về chính kiến
Tổng cộng Hoa kỳ vẫn đoạt 76 huy chương trong đó 40 vàng
Nga Sô URSS 71 huy chương trong đó 22 vàng
Hung gia lợi 42 10
Melbourne Úc Châu 1956
Thế vận Melbourne được tổ chức trong thời gian chính trị sáo trộn
Các vụ tranh chấp tại kinh đào Suez và cuộc chống trả Liên sô tại Hung gia lợi
đă khiến nhiều nước tẩy chay v́ Liên Sô có mặt trong Thế Vận Hộinày. Đây là Thế
Vận hội đầu tiên mang hiện tượng tẩy chay và hiện tượng này c̣n thấy trong các
Thế Vận các kỳ sau.
Irak, Egypte, Liban chống sư hiện diện của Do Thái và Espagne và Portugal cũng
tẩy chay v́ vụ Anh Pháp chiếm kinh đào Suez.
Tuy nhiên các cuộc thịnh diễn vẫn tiếp tục.
72 nước tham gia với 3314 lực sĩ trong đó có 337 nữ.
Thế vận hội được hoàng tế Philip Mounbaten khai mạc tại Melbourne Cricket Ground
với 104.000 khán giả.
Các lực sĩ cũng đạt nhiều thành tích đáng kể:
Bobby John Morrow của Hoa kỳ đă đoạt 3 huy chương vàng về chạy 100m, 200m và
tiếp sức 4x100m.
Vladimir Kuts của Liên Sô thắng hai môn 5000m và 10.000m
Nam lực sĩ Murray Rose Úc châu đă đoạt 3 Huy chưong về bơi lội 400m, 1500m và
tiếp sức 4x200m.
Alain Mimoun đă đoạt được ư nguyện thắng môn Marathon, một môn anh về hạng nh́
năm trước.
Về phiá nữ lực sĩ Betty Cuthbert của Úc đă chiếm 3 Huy chương vàng về chạy 400m,
1500m và tiếp sức 4x200m
Tổng cộng Liiên Sô đoạt 98 huy chương trong đó 37 huy chương vàng.
Hoa kỳ đă đoạt 74 huy chương trong đó có 32 vàng
Úc châu đoạt 35 trong đó có 15 vàng.
Rome Ư quốc 1960
Tại Rome1960 mở đầu cho những cuộc tường thuât qua 100 đài truyền h́nh đi khắp
thế giới.
Lễ khai mạc được tổ chức tại Stadeo Olymlimpio và dành cho các cuộc thịnh diễn
điền kinh, c̣n bóng đá được tranh đấu tại Sân Flamimo
83 nước tham gia và 5338 lực sĩ (611 nữ):
Trung Hoa Cộng Săn không tham gia v́ c̣n có Trung Hoa Dân quốc tham dự.
Lực sĩ nổi tiếng nhất kỳ này là Abebe Bikila của Ethiope đă chạy chân đất thắng
giải Marathon với kỷ lục 2 giờ 15 phút 15 giây.
Nữ lực sĩ Hoa kỳ Wilma Rudolph thắng 3 giải 100m 200m và tiếp sức 4x 100m.
Livio Berruti của Ư là lực sĩ da trắng đầu tiên thắng giải Thế Vận 100m từ trước
nay vẫn do các lực sĩ da đen nắm giữ.
Lực Sĩ Hoa kỳ Raph Boston tới nay phá đượcc kỷ lục nhảy xa của Jess Owen năm
1936 tại Berlin và tạo thành tích mới 8m12.
Về quyền anh một ngôi sao mới nổi danh: Lucius Clay vô địch hạng nặng và sau này
anh theo Hồi giáo và thành Mohammed Ali nổi tiếng nhiều qua tên mới này.
Tổng cộng Liên Sô chiếm 103 Huy chương trong đó có 43 huy chương vàng.
Hoa Kỳ đoạt 71 trong đó có 34 huy chương vàng.
Ư đạt được 36 huy chương trong đó có 13 vàng.
Uỷ hội Thế Vận Quốc tế đă lời 1.128.257 Mỹ Kim.
Riêng hăng ABC trả 394.000 mỹ kim để được độc quyền truyền h́nh về Hoa kỳ.
Cũng v́ thấy tổ chức Thế vận đem lại nhiều quyền lợi kinh tế nên nhiều nước
tranh nhau ghi tên xin tổ chức và bắt đầu ưu đăi các đại biểu của Ùy Hội Thế Vận
quốc tế.
Tokyo Nhật 1964
Đây là lần đầu tiên Thế vận hội đươọc tổ chức tại Á Châu nên được Thế giới đặc
biệt chú ư. 93 nước đă tham gia với số lực sĩ 5151 trong đó có 678 nữ phái.
Nhật hoàng Hirohito khai mạc Thế vận hội này tại sân vận dộng Kasumigaoka trước
90.000 khán giả. Trung Cộng vẫn chưa tham dự.
Năm nay Abebe vẫn đoạt giải Marathon nhưng lần này anh đă mang giày để chạy.
Valery Brummel của Liên Sô đă đoạt huy chương vàng môn nhảy cao với 2m15
Hoa kỳ chiếm hai giải 100 m do Bob Hayes và 200m nhờ Henry Carr.
Joe Frasier vô địch quyền anh hặng nặng và trở thành vơ sĩ vô địch nhà nghề danh
tiếng sau này.
Tổng cộng Huy chương kỳ này Hoa kỳ đoạt 90 trong đó có 36 huy chương vàng, và
Liên Sô tuy đoạt tổng cộng 96 huy chương nhưng chỉ 30 huy chương vàng.
Nhật đạt 29 huy chương trong đó 10 vàng.
Về bơi lội Don Scollander Hoa kỳ chiếm 4 huy chương vàng về bơi lội.
Mexico Mễ tây cơ 1968.
Thế vận hội đầu tiên tại nước Bắc Mỹ nói tiếng Y pha Nho này đă có nhiều đặc
điểm:
Về chính trị, chiến tranh Việt Nam đang ác liệt, Bob Kennedy và Luther King bị
ám sát chiến xa Liên Sô tiến vào Prague cùng cuộc thảm sát ngay tại Mexique 1
tháng trước ngày khai mạc
Lễ tổ chức đă khai mạc tại Stade Azteque trước 110.000 khán giả.
112 nước tham dự, Nam Phi bị khai trừ v́ kỳ thị màu da. 5516 lực sĩ có mặt và có
tới 781 nữ lực sĩ.
Trái lại v́ tổ chức trên cao độ 2000 m nên các môn đua ngắn hạn đă đạt được
những kết quả kỳ lạ 100m, 200m,400m. Riêng môn nhảy xa Bob Beamon đă đạt được
một kỷ lục mới :8m90 mà nay chưa ai phá nổi.
Để phản đối việc kỳ thị màu da vẫn c̣n tại Hoa kỳ, hai lực sĩ da đen Tommie
Smith và John Carlos khi đạt giải tiếp sức 4x100m đả dơ tay mang bao tay đen khi
chào khán giả để tố cáo t́nh trạng kỳ thị da đen tại Hoa kỳ.
Cũng tại Mexico, việc kiểm soát việc lực sĩ dùng thuốc kích thích đă kỹ càng
hơn.
Munich Đức 1972
Thế vận Munich năm nay qui tụ 122 nước với 7000 lực sĩ trong đó có 1059 lực sĩ
phài nữ.
Lễ khai mạc được tổ chức tại: Stade Olympique de Munich trước 70.000 khán giả.
Tuy nhiên Thế vận này đă bị xáo trộn v́ quân khủng bố Palestine đột nhập vào
làng thế vận đă bắn chết 2 lực sĩ Do Thái và bắt 9 lực sĩ khác làm con tin. Cuộc
giao tranh tạ phi trường đă khiến 5 lực sĩ Do thái và một nhân viên an ninh tử
vong v́ Palestine đ̣i thả 200 tù nhân bị Do Thái giam giữ. Tất cả 18 tử vong
trong đó có 5 tên khủng bố
Sau môt ngày ngưng các cuộc đấu sau cùng Chủ tịch Ủy hội Avery Brunge cho phép
các cuộc thi đấu tiếp tục.
Valey Borzoo của Nga đă thắng 100m và 200m
Lassen Vinen của Phần Lan thắng 5000m và 10000m
Đặ biệt về Bơi lội Mark Sṕtz của Hoa kỳ đoạt 7 huy chương vàng.
Shane Gould cùa Úc đoạt 3 huy chương vàng, 2 bạc và một huy chương đồng cũng
trong môn bơi lôi.
Teofilo Stevenson Cuba vô địch quyền anh hạng nặng. Anh không chuyển qua nhà
nghề và sau này c̣n đoạt huy chương vàng trong vài kỳ thế vận sau.
Về bóng rổ lần đầu tiên Liên Sô thắng Hoa kỳ một điểm ở giây cuối cùng
Liên sô kỳ này đoạt nhiều huy chương nhất với tổng số 99 trong đó có 50 huy
chương vàng.
Hoa kỳ chỉ đoạt 94 trong đó có 33 huy chương vàng,
Đông Đức 66 với 20 huy chương vàng và Tây Đức 40 huy chươgi với 13 vàng.
Vé bán ra 3 triệu và 850 triệu khán giả theo dơi truyền h́nh trên khắp thế giới.
Montreal Canada 1976
Sau thành công qua Triển lăm Expo 1967, Montreal được chỉ định tổ chức Thế vận
1976. Thị trưởng Jean Drapeau muốn phát triển phiá dông thành phố đă cho xây cất
vận động trường tại khu Pie IX và Viau cùng làng Thế vận gần đó, đồng thời cũng
xây thêm nhiều điạ điểm như Claude Robillard, ṿng đua xe đạp, các vận động
trường kế cận như Maurice Richard, Charbonneau và hồ bơi Olympique và trung tâm
CEPCUM tại Đại học Montreal. Tuy nhiên việc xây vận động trường đă quá mức tài
chánh và chánh phủ Quebec đă phải can thiệp và vận động trường cho tới nay dân
Montreal chưa hết đóng thêm thuế để trả hết nợ và mái che sân c̣n là đề tài bàn
tán của dân thành phố.
Nữ hoàng Elizabeth II và Thủ tướng Trudeau đă khai mạc trước 70.000 khán giả mặc
dầu 28 nước Phi Châu đă tẩy chay v́ sự có mặt của New Zelande v́ nước này trước
đó đă đón tiếp Nam Phi là nước đă bị Ủy hội trục xuất v́ kỳ thị da màu.
6028 lực sĩ trong đó có 1247 nữ đă đại diện 92 nước tham dự và tuy tổng cộng có
tới 28 nước tẩy chay, 32 kỷ lục thế giới đă đạt được tại thế vận này.
Lasse Vinen Finlande đă đoạt hai giải 5000 và 10.000 m
Alberto Juantorena Cuba đă đoạt 400m và 800m
Guy Drut của Pháp trở thành lực sĩ Âu châu đầu tiên thắng 110m rào tại Thế vận
hội
Waldeman Cierpinski Đông Đức đoạt giải Marathon
Edwin Mose Hoa kỳ đoạt huy chương vàng ném buá..
Ngôi sao sáng nhất là Nadia Comaneci của Roumanie.Cô này ở tuổi 16 đă đoạt 5 huy
chương trong đó có 3 huy chương vàng.
Về bơi Jim Montgomery Hoa kỳ đoạt 3 huy chương vàng
Nử lực sĩ Komatia Đông Đức đoạt 4 huy chương vàng và một bạc
Lực sĩ Ư Klaus Dibiasi đoạt 3 huy chương vàng nhào lộn
Hai anh em vơ sĩ Leon và Michael Spink cùng Ray Leonard của Hoa kỳ sau này trở
thành các vơ sĩ nổi tiếng khi qua hạng nhà nghề.
Tổng kết Liên Sô đoạt 125 huy chương trong đó có 49 vàng.
Đông Đức 90 huy chương trong đó 40 vàng.
Hoa kỳ 99 huy chương, nhưng chỉ có 33 huy chương vàng.
Moscou Liên Sô 1980
Thế vận 1980 được tổ chức tại Moscou và gặp sự tẩy chay của 70 nước v́ trong năm
này Liên Sô đă xâm lăng A phú Hăn, chỉ c̣n 80 nước tham gia.Hoa kỳ và 29 nước
Hồi giáo vắng mặt..Một số nước khác tham gia nhưng diễn hành dưới cờ Thế vận
quốc tế trong đó đáng kể là Anh và Pháp.
Thế vân hội Moscou được khai diễn tạo Stade Lenine và do Tổng Bí thư Leonid
Brejnev khai mạc.
Ngoài ra c̣n một số địa điểm khác dành cho các môn thể thao khác nhau.
Trong Thế vận hội này, cuộc tranh tài giữa hai lực sĩ Anh Sebastien Coe và Steve
Ovett trên 800m và 1500 m rất thích thú,
Lực sĩ Valdemer Cierfrinsky Dông Đức lại chiếm vô địch Marathon lần thứ hai.
Về Thể vận Alexandrie Dityalin chiếm 8 huy chương trong đó có 3 huy chương vàng.
Nadia Comaneci vẫn đoạt được 2 huy chương về môn thể vận.
Liên Sô đạt được 195 huy chương trong đó có 80 vàng.
Đông Đức 126 huy chương với 47 vàng.
Los Angeles USA 1984
Trở lại L.A một lần nữa Thế Vận hội lần này hoàn toàn do tư nhân đài thọ.
Tổng thống Reagan khai mạc tại Vận động trường Los Angeles Memorial Coliseum
trước 92.000 khán giả. Tuy nhiên 3 nước Liên Sô, Đông Đức và Cuba không tham gia.
Carl Lewis trở thành anh hùng trong Thế Vận Hội này, lực sĩ này đoạt 4 huy
chương vàng 100m, 200m, 4x100m và nhẩy xa 8m54.
Edwin Moses lại đoạt huy chương vàng 400m rào.
Nữ lực sỹ Mary Lou Retton đoạt huy chương vàng Thể vận và Lư Ninh Trung Hoa đoạt
6 Huy chương trong đó có 3 huy chương vàng Trước thành tích của Li Ninh và cũng
như nhận thấy tổ chức Thế Vận Hội có thể mang lại danh tiếng và lợi lộc nên
Trung Hoa Cộng Sản bắt đầu vận động xin tổ chức trong tương lai tại Bắc kinh và
24 năm sau 2008 Tring Hoa sau cùng đă đạt được ư nguyện.
Sebastien Coe của Anh lại đoạt huy chương vàng môn 1500m
Đăc biệt Canada với Alex Bauman đạt được 2 huy chương vàng về bơi lội trong khi
đó Michel Gros của Tây Đức đoạt 4 huy chương trong đó có 2 huy chương vàng cũng
về bơi lội.
Greg Louganis đoạt tất cả các giải về nhào lộn nam giới.
Tổng cộng Hoa kỳ đoạt 174 huy chương trong đó có 83 vàng
Roumanie 54 huy chương(20 vàng)
Tây Đức 59 Huy chương (17 vàng)
Canada 44 huy chương (10 vàng)
Seoul Nam Hàn 1988
Thế Vận Hội trở lại với Á Châu làn thứ hai và được tổ chức tại một nước c̣n chia
cắt nhưng kinh tế phồn thịnh đánh dấu tính cách quan trọng của châu Á.
Bảy nước thân Bắc hàn tẩy chay không tham gia nhưng 159 nước với 8391 lực sĩ
trong đó có 2194 nữ đă khiến Seoul là nơi gặp gỡ của nhiều nước tham dự nhất từ
trước tới nay
Tổng Thống Roh Tae Woo đă chủ toạ lễ khai mạc tại vận động trường Seoul. Ngoài
ra nhiều sân khác cũng được sử dụng cho các môn khác nhau. Lần đầu tiên Quần vợt
được coi như môn đấu chính thức và danh thủ Steffi Graf đă lănh huy chương vàng.
Bóng bàn bắt đầu xuất hiện nhưng chỉ được coi như môn biểu diễn và tới kỳ tới
1992 tại Barcelone mới chính thức được công nhận.
Ben Johnson của Canada đă gây ra vụ án dùng kích thích tố sôi động nhất khi anh
lập thành tích 9 giây79 trong cuộc chạy đua 100m nhưng bị thử nghiệm cho biết
anh đă dùng thuốc tăng sức. Anh bị loại và Carl Lewis đoạt 3 huy chương vàng
trong Thế vận hội này, Về phía nữ lực sĩ Florence Griffith Joynes cũng đoạt 3
huy chương vàng về 100m, 200m, tiếp sức 4x100m và 1 huy chương bạc về môn tiếp
sức 4x400m,
Lực sĩ Sege Bubka người Ukraine nhưng dưới đội Liên Sô đă đoạt được huy chương
vàng và kỷ lục thế vậnvề nhây sào với 5m90. Sau này anh lập kỷ lục Thế giới với
6m15. Lực sĩ Nga cũng lập kỷ lục thế vận với 2m38 môn nhảy cao.
Về bơi lội nam lực sĩ Hoa kỳ Matt Biondi đoạt 5 huy chương vàng trong số 7 huy
chương anh đoạt được.
Nữ lực sĩ Đông Đức Kristin Otto cũng đoạt 7 huy chương trong đó có 5 huy chương
vàng. Nữ lực sĩ Janet Evans của Hoa kỳ đoạt hai giải bơi 400 mvà 800m.
Barcelone Tây ban Nha 1992
Trong năm 1991 Liên Sô đă tan ỡ và các lực sĩ Liên Sô cũ nay đứng trước danh
hiệu mới Liên hiệp các nước độc lập. Kỳ thị tại Nam Phi cũng chấm dứt và Mandela
đă cử đoàn lực sĩ cả da đen và da trắng tới tham gia. Bắc Hàn cũng tham dự vă
nhu vậy lần này Thế vận hội tổ chức tại Barcelone không bị nước nào tẩy chay và
qui tụ169 nước với 9356 lực sĩ (nữ 2704) tham dự
Hai môn Baseball và Badmington được chính thức nh́n hận.
H́nh ảnh cảm động nhất về t́nh đoàn kết là lực sĩ Ethiopienne Derartu Tulu thắng
giải chạy 10.000m đă cùng lực sĩ da trắng Nam Phi hạng nh́ Elena Meyer nắm tay
nhau chạy môt ṿng đua trước tiếng hoan hô của khán giả..
Lực sĩ Anh Lindford Christie 32 tuổi là lực sĩ lớn tuổi nhất đoạt huy chương
vàng chạy 100m.
Marie Jose Perac nữ lực sĩ Pháp đoạt hai Huy chương vàng 200 m và 400m. Nữ lực
sĩ nà sau này c̣n giữ huy chương trong thế vận sau tại Atlanta
Javier Sotomayor đă đạt được huy chương vàng nhảy cao với 2m34 và sau này anh
lập kỷ lục Thế Giới với 2m45
Vitaly Scherbo của Nga đă đoạt 6 huy chương Thể vận
Về bơi lội Alexander Popov Nga đoạt 4 huy chương trong đó 2 huy chương vàng về
50m và 100 m tự do
Nữ lực sĩ Kristine Egerszegi lâp thành tích ba lần liền đoạt giải môn bơi ngửa
Sylvie Fréchette của Canada bị một giám khảo bấm lộn máy cho điểm đă bị hạ xuống
hạng nh́ môn bơi nhịp nhàng nhưng 14 tháng sau được phục hồi huy chương vàng
Bóng bàn lần đầu tiên hai đấu thủ Âu châu đoạt huy chương vàng và bạc:
Jan Ove Walner Thụy điển vàng và Jil Gatien Pháp huy chương bạc.
Nữ đấu thủ Trung Hoa Deng Yaping đoạt cả hai giải đơn và đôi.
Đội bóng rổ Hoa kỳ gồm các danh thũ thượng thặng của Hoa kỳ được mệnh danh là
Đội ước mơ gồm toàn đấu thủ nhà nghề như Magic Johnson, Michael Jordan, Larry
Bird, Patrik Edwin và Charles Barkley đă đoạt huy chương vàng bóng rổ
Về Quyền Anh Cuba đoạt 7 trên 12 huy chương của môn này. Đáng kể nhất là Lelix
Savon đă không qua nhà nghề mà ở lại tài tử để đoạt 3 lần liền vô địch hạng 91
kg.
Atlanta USA 1996
Atlanta được chọn để tổ chức kỷ niểm 100 năm ngày mở lại Thế vận hội.
Lần này, thủ đô của Coca Cola và của CNN hoàn toàn do tư nhân đài thọ và tổn phí
lên tới 5,6 tỷ Mỹ kim.
Tổng Thốnh Bill Clinton đă chủ toạ lễ khai mạc tại vận động trường Cetennial
Olympic Stadium trước 83.000 khán giả.
Có 10318 lực sĩ (3572 nữ) đại diện 197 nước đă tham gia Thế vận hội này.
Đuốc được rưóc qua 24.000 cậy số trong nước và do 10 ngàn thiện nguyện viên chạy
qua các trạm. Chặng cuối cùng được giao cho Mohamed Ali trước đây tên chính là
Lucius Clay chạy và châm vào đuốc Thế Vận.
Nếu trên phương diện thể thao có nhiều thành tích đáng kể nhưng Thế vận này bị
chê trách về vấn đế chuyên chở lực sĩ và đă để xảy ra một vụ nổ bom do một nhân
viên an ninh dùng bom tiểu công nghệ gây ra làm chết 2 khán giả và 112 thưong
vong.
Về điề kinh Michael Johnson thắng hai giải 200m và 400m trong khi đó lực sĩ
Canada Donavan Bailey đă gây ngạc nhiên khi anh thắng và lập kỷ lục thế vận về
môn chạy 100m với 9 giây 84.
Nữ lực sĩ Pháp Marie José Perec lại đoạt hai giải 200m và 400m. Người đoạt huy
chương bạc môn này là Cathy Freeman thổ dân Úc châu. Cuộc thua khít khao của
Cathy Freeman đă khiến nhiều gây cấn trong kỳ Thế vận sau tại Melbourne năm
2000.
Giải Marathon về tay lực sĩ Nam Phi Josia Thugwam.
Bóng đá Nigeria gây ngạc nhiên khi thắng Argentine 3/2.
Bơi lội vẫn về tay Popov với 4 huy chương, trong khi đó nữ lực sĩ Hoa kỳ Amy Van
Dyker thắng 50m, 100m, 4x100m và 4x 100 bơi tiếp sức. Michelle Smith của Ireland
cũng đoạt 3 huy chương.
Quần vợt nam về tay Andre Agasi và Lindsay Davenport đoạt huy chương vàng bên
phái nữ.
Deng Yaping lại đoạt huy chương vàn về bóng bàn.
Thể vận toàn đội về tay Hoa kỳ nhưng phía nam phái Alek Sey Nemov đoạt 5 huy
chương.
Tổng cộng Hoa kỳ đoạt 101 huy chương trong đó 44 vàng
Nga 66 huy chương (26 vàng)
Đức quốc được 65 huy chương (20 vàng)
Thế vận hội Atlanta như vậy đánh dấu kỷ niệm 100 năm thế vận đổi mới và là Thế
vận hội của thế kỳ 20.
Sydney Úc Châu 2000
Thế vận hội của Thiên niên kỷ thứ 3 được tổ chức tại Úc Châu nhưng lần này tại
Sydney. Sydney chỉ thắng Bắc kinh 2 phiếu sau nhiều ṿng loại và ai cũng biết
sau này Bắc Kinh cũng có dịp tiếp các lực sĩ của thế giới.
Thế vận hội Sydney được tŕnh diễn trên nhiều sân vận động và nhiều địa điểm.
Toàn quyền William Deane đă khai mạc tại sân chính Sydney Olympic Park trước
110.000 khán giả.
Đuốc được lực sĩ thổ dân Cathy Freeman châm trước tiếng hoan hô nồng nhiệt của
khán giả.
Nhiều diễn biến quan trọng đă xảy ra trong Thế vận hội lần này.
Maurice Green trở thành vô địch chạy 100m và lần đầu tiên một lực sĩ người Hy
Lạp
Konstantinos Kederis đoạt vô địch chạy 200m.
Nữ lực sĩ Angela Taylor đoạt giải chạy 400m và nhờ đó Hoa kỳ đă đoạt huy chương
vàng bộ môn này qua 4 thế vận liên tiếp.
Giải 400m rào cũng tạo thành giai thoại buồn khi nữ vô địch người Pháp Marie
José Perec bị nhiều áp lực trên đủ mọi phương diện đă bỏ về nước 1 ngày trước
cuộc đua, và môn này lần này lại được chính Cathy Freeman, người rước đuốc đoạt
được cho Úc châu huy chương vàng.
Nữ lực sĩ Hoa kỳ Marion Jones đoạt nhiều huy chương vàng mang lại vinh dự cho
Hoa kỳ nhiều năm, nhưng sau này vào năm 2007 thú nhận đă dùng thuốc kích thức
sức khỏe nên các huy chương cô đạt được trong các giải cá nhân hay toàn đội đều
bị hủy bỏ và đây là vết nhơ không thua vụ gian lận của Ben Johnson năm 1988 tại
Seoul
Lực sĩ người Kenya Noah Ngeny đă chứng minh người Phi châu luôn luôn thắng trong
bô môn 1500 trở lên.
Nick Hysong lần đầu tiên mang về cho Hoa kỳ huy chương về nhảy sào..
Về bơi lội cũng nhiều kỷ lục được ghi nhận: Ian Thorne của Úc đoạt 4 huy chương
về bơi lội và lực sĩ Ḥa Lan Picter Van den Hoogenband thắng cuộc đua 100m và
200 m bơi tự do và anh đă lập kỷ lục thế vận và thế giới về môn 200m bơi tự do
với 1 phút 45 giây 35.
Bóng bàn luôn luôn do Trung Hoa đoạt giải với 12 huy chương. Môn Tae Kwan Do mới
đượ cchấp thuận đă cho Nam Hàn đoạt được 3 huy chương.
Athenes Hy Lạp 2004
Năm 2004 Hy lạp lại được chỉ định tổ chức Thế vận hộ. Vê nguồn lần này Thế vậ
hội Athene được tổ chức trong t́nh trạng Thế giới dang bất ổn Cuộc khủng bố ngày
11-09-2002 tại Hoa kỳ cũng như cuộc phá hoại 11-03 tại Madrid khiến Hy Lạp vô
cùng e ngại về an ninh. Hơn nữa việc xây cất các vận động trường tơ ra rất chậm,
tuy nhiên nhờ sự thúc đẩy của các nước bạn và nhờ tinh thần tự hào dân tộc, các
trở ngại đều vượt qua và Thế vận hội Athenes 2004 khai mạc đúng thời gian ấn
định.
201 nước tham dự với 10625 lực sĩ (4324 nữ)
Tổng thống Constantinos Stephanopoulos đă chủ toạ lễ khai mạc tại vận động
trường Spyrion Louis trước 72.000 khán giả.
Ngoài ra các cuộc thịnh diễn đă tùy bộ môn thi đấu tại nhiều địa điểm khác nhau
và đặc biệt trở lại một số sân có quá tŕnh lịch sử như sân panathenaique thời
cổ để thi bắn cung và là mức đến của môn Marathon. Các cuộc thi ném tạ được mang
lại Olympe nơi phát xuất môn này thời Thế vân cổ đại.
Đuốc Thế vận lần này được rước và chạy từ Melbourne qua các nước Á châu nhất là
qua Seoul và Tokyo rồi qua Nam Mỹ, Bắc Mỹ, Âu châu qua tất cả các thành phố đă
tổ chức Thế vận hội và trở lại Athènes đúng ngày khai mạc
Nhiều thành tích đáng kể đă được ghi nhận tại Athenes 2004.
Về Điền kinh Julia Niestrenienko Bielorussie đoạt giải chạy 100m dành cho nữ
phái và Justin Gatlin Hoa kỳ đoạt giải phía nam phái.
Nữ lực sĩ HY Lạp đă nhất môn 400m rào trước nỗi vui mừng của khán giả Hy lạp.
Lực sĩ người Maroc đoạt hai giải 800 và 1500m
Nam lực sĩ Maroc Hicham El Gouerrouj đoạt giải nhất hai môn 1500m và 5000m
Nữ lực sĩ Kelly Holm cũng đoạt hai huy chương trong các cuộ chạy vừa kể.
Stefano Baldini của Ư thắng các đấu thủ phi châu trong môn Marathon và lần đầu
tiên Trung Hoa Cộng Sản mang về hai huy chương vàng về điền kinh:
Liu Xiang nam lực sĩ đă về nhất và phá kỷ lục thế vận môn 400 rào và nữ lực sĩ
Xing Huino nhất môn chạy 10.000m.
Thể vận toàn đội về với tuyển thủ Nhật và bóng bàn Trung Hoa chi phối.
Bóng rổ Hoa kỳ thảm bại và Argentine hạ Italie trong trận chung kết.
Về bơi lộ: Michael Phelph đoạt 8 huy chương trong môn bơi lội.
Nicolas Massu của Chili đoạt huy chương nam về quần vợt, Justine Henin của Bỉ
quốc đoạt huy chương về nữ giới.
Tổng cộng Hoa kỳ chiếm 102 huy chương (36 vàng)
Trung Hoa 63 huy chương (32 vàng)
Nga 92 huy chương (27 vàng)
Bắc Kinh Trung Hoa 2008
Trung hoa sau nhiều lần thất bại năm 2008 đă đạt được ư nguyện. Với thành tích
đạt được tại Thế vận 2004, Trung Hoa nhất quyết tổ chức thật vỹ đại Thế vận hội
kỳ này.
Thế nhưng nhiều sáo trộn về chính trị: vụ đàn áp đẫm máu tại Tây Tạng, mang theo
hậu quả đuốc Thế Vận trên đường rước từ Hy Lạp về Bắc Kinh đă gặp nhiều trở ngại
và đă có lần bị dập tắt cũng như phải thay đổi lộ tŕnh. Một số nguyên thủ quốc
gia đă cho biết có thể không tham dự lễ khai mạc và một số nước đă kêu gọi tẩy
chay.Thêm vào đó cuộc động đất gây thiệt hại nặng nê tại Tứ Xuyên đang là câu
chuyện thời sự, Chừng đó biến cố đă khiến viễn ảnh không sáng sủa đang chờ đợi
Thế vận hội Bắc Kinh 2008.
Chúng ta hăy chờ tin ngày 08-tháng 8 năm 2008 giờ Bắc Kinh để được thấy Thế vận
được coi là to lớn nhất như Bắc Kinh dự tính sẽ diễn biến ra sao.
Montreal ngày 29/05/ 2008
Sưu tầm h́nh ảnh: Vũ Ngọc Hiến